Чистай өязенең мәгърифәт йолдызлары (7нче кисәк)

«...Әнә шул урам буенда чана тартып чабып йөрүче, укуның нәрсә икәнен белмәүче, гөнаһсыз яшь кызчыкларны үземнең шәфкатьле ана мәхәббәте белән тулган бәгъремә кысып, үз кул астыма алып тәрбиялисем килә. Мин сезнең өчен дөньяда торам, сезнең өчен эшлим, бар шатлыгым сез генә...» - дип язды Абруй 1915 елда басылган бер мәкаләсендә.

Абруй Сәйфи, журналист буларак, иске авылның хәерче­леге, салам башлы өйләре, көне-төне эштән башы чыкмаган, гаиләдә изелгән авыл киленнәренең ачы язмышы, аларның зар-моңнары, хәсрәтләре өчен әрнеп яза. Гөнаһсыз кызчык­ларны авыл буйлап, өйдән-өйгә бәлеш ашап йөрүче надан оста­бикәләр кулыннан алып, белемле кеше итү турында кайгырта.

...1917 елның башыннан Абруй Сәйфи хатын-кыз азатлыгы өчен көрәш юлында киң колач белән эшли башлый. Ул вакытта әле революцион юлга баскан алдынгы хатын-кыз эшчеләренә реакцион көчләр төрле юллар белән комачауларга тырышалар иде.

Сәлах Атнагулов «Шәрык хатын-кызлары һәм иҗтимагый революция» дигән әсәрендә революциянең иң кайнар көннә­рендә булган шундый бер вакыйга турында яза: «Екатерин­бургта булган бер җыелышта динче-милләтчеләр җыелышка килгән хатын-кызларны аерым утыртып, аларның йөзләрен ирләргә күрсәтмәү өчен арага чаршау корганнар. Абруй: «Революция чорында нинди чаршаулар булырга мөмкин?! Җитәр инде, бик күп еллар буенча безне бүлмәләргә бикләп тоттыгыз», - дип, чаршауны тартып өзеп чыгып сөйли башлый. Шул арада кәләпүшле «милләт батырлары», ду кубарып, кычкырышып, Абруй ханымны тәпәләп алалар...».

Ләкин кара көчләрнең мондый омтылышлары пролетар хатын-кызларны революция хәрәкәтеннән читкә этәрә алмый.

Башында Мулланур Вахитов торган социалистик коми­тетның хатын-кызлар арасында эшләү өчен төзелгән бүле­гендә, татар хатын-кызларыннан беренче коммунисткалар Әминә Мөхетдинова, Гыйззениса Таҗетдиновалар белән бергә Абруй Сәйфи дә хатын-кызлар- ны революцион көрәшкә тарту юлында эшли башлый.

Аның ул еллардагы хез­мәтләре турында Нина Ванькова, Әминә Мөхетдинова һәм Нур Сәйфи иптәшләрнең истә­лекләрендә ачык әйтелә.

«Чистай өязенең мәгърифәт йолдызлары: тарихи-документаль һәм биографик җыентык»тан алынды

Төзүче-авторлары – тарих фәннәре кандидаты Тәэминә Биктимирова, җәмәгать эшлеклесе Сурия Усманова

(дәвамы бар)