Чистай Алдынгылар хәрәкәтенең экология юнәлеше лидеры табигатькә ярдәм итәр өчен бер файдалы гадәттән башлау да җитә дип саный

Бу экологик чакыруларны читтән генә күзәтергә әзер булмаган, ә үз ишегалдыннан, мәктәбеннән һәм шәһәреннән башлап дөньяны үзгәртергә теләүчеләр өчен юнәлеш. Бу чыгарылышта без эко-инициативаны күләмле вакыйгага ничек әверелдерергә икәнен яхшы белгән кеше белән аралаштык. Таныш булыгыз: юнәлеш лидеры, 6нчы мәктәп укучысы Арина Терехина.

Экологларның Хәрәкәттәге эше ничек төзелгәнен яхшырак аңлау өчен, без Аринага берничә мөһим сорау бирдек:

– Юнәлеш башында тору – статус кына түгел, көндәлек хезмәт тә ул. Алдынгылар хәрәкәтендә тулы бер юнәлешне җитәкләү синең өчен нәрсәне аңлата? Син башка балаларның күңелләрендә экологик идеяләр тудыру өчен җаваплылык тоясыңмы?

– Алдынгылар хәрәкәтендә экологик юнәлешне җитәкләү – бу, барыннан да элек, гаять зур дәрәҗә һәм җаваплылык. Бу статус хакында түгел, ә дөньяны чыннан да яхшы якка үзгәртә торган идеяләрне үткәрүче булу мөмкинлеге турында.

Мин малайларга һәм кызларга экологиянең күңелсез түгел, ә мавыктыргыч һәм мөһим булуын күрсәтү; аларны реаль гамәлләргә илһамландыру, табигатькә ярдәм итү өчен кораллар бирү; һәркем үз өлешен кертә һәм үзен зур команданың бер өлеше итеп тоя ала торган җирлек булдыру өчен тирән җаваплылык тоям.

Минем бурычым – малайлар һәм кызлар үзләре нәрсәдер эшләргә һәм башкаларны моңа җәлеп итәргә теләсеннәр өчен биремнәр бирү генә түгел, ә йөрәкләрдә битараф булмау чаткысын кабызу.

– Экология һәрвакыт үзеңнән һәм шәхси киңлектән башлана. Үзеңнең иң файдалы, тормышыңны аннан башка күз алдыңа китерә алмаган экологик гадәтең нинди?

– Минем алыштыргысыз гадәтем – әйберләрне аңлы рәвештә куллану һәм калдыкларны минимальләштерү. Мин алга таба эшкәртүгә тапшыру өчен батарейкалар һәм капкачлар җыярга тырышам, минималь төргәкле яки эшкәртелә торган савытларда товарлар сайларга, әйберләргә икенче сулыш бирергә тырышам.

– Эко-волонтер эше өмәләр һәм икенчел чимал җыю белән генә чикләнә дигән фикер бар. Команда белән тагын нинди активлык форматларын үткәрәсез? Сез яшьтәшләрегезгә экологиянең заманча, технологик һәм күптөрле булуын ничек исбатлыйсыз?

– Без экология – ул җыю-чистарту гына дигән фикерне актив җимерәбез. Бу юнәлештә безнең форматлар күптөрле. Кайберләре турында сөйләп үтәм.

Белем бирү квестлары: «Чиста болыннар» тыюлыгы белән хезмәттәшлек кысаларында яшь экологлар мавыктыргыч квизларда һәм викториналарда катнашалар, без малайларны һәм кызларны кызыклы эко-һөнәрләр белән таныштырабыз.

Мастер-классларда иске әйберләрдән яңа, файдалы нәрсәләр ясарга өйрәнәбез.

Эко-кино күрсәтәбез һәм соңыннан табигать һәм технологияләргә багышланган фильмнар турында фикер алышабыз.

Укучылар арасында ярыш элементлары булган икенчел чимал җыю акцияләре үткәрәбез (кем күбрәк батарейка яки капкачлар җыя).

Шулай ук яшелләндерү чаралары үткәрәбез. Мәктәп территориясендә агачлар утыртабыз һәм кечкенә бакчалар булдырабыз.

Моннан тыш, Алдынгылар ел саен үткәрелә торган язгы һәм көзге Игелек атналарына актив кушылалар. Әлеге акцияләр кысаларында яшь экологлар «Чиста болыннар» тыюлыгының тәҗрибәле хезмәткәрләре белән бергә территорияне төзекләндерү һәм яшелләндерү буенча масштаблы эшләр башкаралар.

– Һәр эштә яңа казанышларга илһам бирә торган нәтиҗә мөһим. Соңгы вакытта тормышка ашыра алган иң саллы нәтиҗә яки акция турында уртаклаш әле. Бу эштә син һәм синең командаң барыннан да бигрәк нәрсә белән горурланасыз?

– Безнең иң истә калган инициативаларыбызның берсе «Игелекле эшләр атнасы» акциясе булды. Аны үткәрү кысаларында без экологик чиста Яңа ел чыршысы ясадык, аны эшкәртелгән материаллардан үз кулларыбыз белән ясалган уенчыклар ярдәмендә бизәдек. Моннан тыш, без кошларга җимлекләр ясадык, аларны мәктәп бакчасына урнаштырдык һәм, канатлы дусларыбыз турында кайгыртып, даими рәвештә аларны азык белән тутырабыз.

– Малайларның һәм кызларның күбесе, мөгаен, табигатькә файда китерергә телидер. Планетага ярдәм итә генә башларга теләгән, ләкин нәрсәдән башларга икәнен белмәгән яшьтәшләреңә син нәрсә киңәш итәр идең?

– Беренчедән, үзегезгә аеруча кызыклы булган бер юнәлешне сайлагыз: мәсәлән, калдыкларны сортларга аеру, су/электр энергиясен янга калдыру, хайваннарга ярдәм итү, яшелләндерү һәм башкалар.

Бер гадәтне кертегез: мәсәлән, тешләрне чистартканда суны сүндерергә яки пластик капкачларны аерым җыярга.

Фикердәшләр табыгыз – дусларыгызга яки сыйныфташларыгызга кушылырга тәкъдим итегез. Акцияләрдә катнашыгыз – хәтта өмәдә яки макулатура җыюда ярдәм итү – бу инде өлеш.

Социаль челтәрләрдә уңышларыгыз белән уртаклашыгыз – бу башкаларны илһамландырачак.

Идеалга шунда ук омтылмагыз – иң мөһиме, моны башларга һәм даими рәвештә эшләргә. Исегездә тотыгыз: меңләгән кешегә тапкырланган кечкенә генә адым да гаять зур нәтиҗә бирә.

Арина мисалы шуны раслый: дөньяны яхшы якка үзгәртү өчен, үсеп җиткәнне көтәргә кирәкми – ихлас теләк һәм фикердәшләр командасы булу да җитә. «Экология һәм табигатьне саклау» юнәлеше – ул безнең уртак йортыбызны кайгырту, аны яхшырак итү өчен җирлек.

Язма авторы 
Лиана Беспалова, «Медиа һәм коммуникацияләр» юнәлеше лидеры